Şişli Echomar Görüntüleme ve Polikliniği, 19 Mayıs Cad. No:4 Nova Baran Plaza, Şişli / İstanbul
Rahim Filmi

Rahim Filminin Yan Etkileri

Rahim Filminin Yan Etkileri


Bilindiği gibi bütün tıbbi işlemlerin beklenen olumlu katkıları yanında göze alabileceğimiz sıklık ve şiddette riskleri ve yan etkileri de vardır. Bu durum rahim filmi (HSG) için de geçerlidir. Tıbbi görüntüleme teknolojisindeki ilerlemeler, yeni teknikler ve yeni nesil kontrast maddeler sayesinde rahim filminin eskiden beri hep anlatılan bazı riskleri ortadan kalkmış bazıları ise oldukça azalmıştır.

Rahim filminin olumlu yan etkisi var mıdır?

Bir tanı yöntemi olan rahim filmi (HSG) ile rahim boşluğu, tüpler ve karında, gebeliğe engel olabilecek durumların varlığı araştırılır ve bunun sonuçlarına göre gerekli tedavi planlanır. Rahim filmi tedavi amacıyla çekilmese de rahim filmi çekilen ve tüpleri açık çıkan kadınların, film çekimini takip eden aylarda sıklıkla gebe kaldıkları görülmektedir. Rahim filmi, tüpleri temizleyip sperm ile yumurtanın buluşmasını kolaylaştırmakta, endometriumu uyarmak suretiyle embriyonun rahim içine tutunabilmesine yardım etmektedir.

Rahim filminin olumsuz yan etkileri nelerdir?

  • Kontrast madde alerjisi: İnceleme sırasında rahim bolluğu içine doldurulan sıvıya “kontrast madde” denir. Kontrast madde, içinde iyot tuzu bulunan sudur. İyoda karşı alerjisi bulunan kişilerde değişik derecelerde alerji meydana gelebilir. Tıbbi müdahale gerektirecek kadar şiddetli alerji meydana gelmesi riski çok düşük olup 100 binde bir olarak bildirilmektedir.
  • Enfeksiyon: Merkezimizde tek kullanımlık steril malzemeler kullanıldığı için HSG çekimi sırasında bir hastadan diğerine mikrop bulaşması ihtimali yoktur. Dışarıdan içeriye mikrop bulaştırılması olasılığı ise yok denecek kadar düşüktür. Bütün bunlara rağmen hastada sessiz bir enfeksiyon odağı varsa, bu enfeksiyon, inceleme sırasında yayılabilir veya inceleme sonrasında alevlenebilir. Bu nedenle daha önce karın enfeksiyonu geçirmiş veya tüplerinde genişleme olan kişilere HSG öncesinde veya sonrasında 3-5 gün süreyle koruyucu antibiyotik önerilir. HSG çekimini takip eden birkaç gün içinde gittikçe artan karın ağrısı ve ateş meydana gelirse vakit geçirmeden doktora başvurulmalıdır.
  • Ağrı: Standart röntgen cihazı ve tenekulum kullanılarak yapılan çekimlerde çok şiddetli ağrılar meydana gelebilmekte, bu nedenle anestezi önerilebilmektedir. Bizim merkezimizde C kollu özel röntgen cihazı ile yumuşak kateterler kullanılarak, yeni teknikle yapılan HSG incelemelerinde genellikle hiç ağrı olmamaktadır. Bazen tüplerden ilacın geçişi adet sancısı gibi hissedilse de asla şiddetli ağrılar meydana gelmez.
  • Kanama: Rahme poz vermek için çengelli alet ve içeriye ilaç verilmesi için demir kanül kullanılarak HSG çekilmesi kanamaya yol açabilir. Ancak bizim merkezimizde bu eski teknikler asla kullanılmamaktadır. C kollu röntgen cihazı ve yumuşak kateterlerle inceleme yapılmakta, rahmi çengelli alet ile çekmeye ihtiyaç olmamaktadır. Sonuç olarak merkezimizde yapılan HSG incelemesinde genellikle kanama olmaz. Bazen incelemeden sonra 1 gün süren lekelenme görülebilmektedir.
  • Baygınlık: HSG çekimine büyük bir korku ve stresle gelen bazı hastalar nadiren film çekimi bitince baş dönmesi, tansiyon düşmesi ve baygınlık geçirebilmektedir. Kısa süren bu durum 5-10 dakika dinlenme sonunda kendiliğinden geçmektedir.
  • Yağ embolisi: Merkezimizde yağ bazlı kontrast maddeler değil su bazlı yeni nesil kontrast madde kullanılmaktadır. Bu nedenle yağlı kontrast maddenin damar içine geçerek damar tıkanmalarına yol açması (emboli) riski yoktur.
  • Rahim delinmesi: Bizim merkezimizde kontrast maddeyi rahim içine doldurmak için metal kanüller değil yumuşak kateterler kullanılmakta olduğundan rahim delinmesi riski yoktur.
  • Radyasyon: Rahim filmi HSG çekimi için X ışınları kullanılmaktadır. Rahim filmi çekiminde kullanılan X ışını miktarı organlara ve dokulara zararlı olabilecek seviyelerin oldukça altındadır. Merkezimizde dijital, flat panel dedektörlü C kollu röntgen cihazı kullanılmakta, bu cihazın çok düşük miktarda X ışını kullanarak yüksek kalitede görüntü alabilme ve kesikli skopik inceleme yapabilme yeteneği bulunmaktadır.

Rahim Filminin Yan Etkilerine Karşı Alınacak Önlemler Nelerdir?

Rahim filmi uygulaması güvenilir ve konforlu bir işlem olmasının yanı sıra tıp alanındaki her müdahalede de olduğu gibi birtakım risk faktörleri bulunmaktadır. Bu risklerin önüne geçilebilmesi adına alınabilecek önlemler şu şekilde sıralanabilmektedir; 

- Kanama ve enfeksiyon durumlarında rahim filmi çektirilmemelidir.
- Gebelik şüphesi bulunuyorsa rahim filmi çektirilmemelidir.
- İşlem sırasında kullanılan ilaç içeriğine alerjik reaksiyon ihtimaline karşı doktor bilgilendirilmelidir. 

İLGİLİ KONULAR